Wanneer politiek je jachtverlof kost.
Op 7 augustus 2026 heeft de Hogere Administratieve Rechtbank van de deelstaat Saksen-Anhalt bevestigd dat drie jagers, die lid - of actieve aanhanger - zijn van de AfD in Saksen‑Anhalt, niet langer als betrouwbaar worden beschouwd volgens het Duitse wapenrecht. Daardoor verliezen zij hun wapenbezitkaart (WBK) en automatisch ook hun jachtvergunning. Voor jagers heeft dit grote gevolgen: wie zijn jachtvergunning verliest, verliest ook zijn jachtpacht, en wanneer dit verlies aan eigen schuld te wijten is, kan de verpachter zelfs schadevergoeding eisen!
De rechtbank baseert zich op §5 van de Wapenwet, waarin staat dat personen onbetrouwbaar zijn wanneer zij organisaties steunen die tendensen nastreven tegen de constitutionele orde. In haar motivering legt de rechtbank uit dat de AfD volgens haar uitspraken doet die de menselijke waardigheid aantasten, staatsinstellingen systematisch kleineren en een strijdlustige‑agressieve houding tegenover de grondwet aannemen, ook zonder fysiek geweld. Dit wordt gezien als een sluipende ondermijning van de democratische basisorde .
Belangrijk is dat de rechtbank benadrukt dat dit geen partijverbod is. De Wapenwet stelt algemene eisen voor betrouwbaarheid die voor alle burgers gelden, en de deelname van een partij aan het politieke proces wordt hierdoor niet verboden. Het gaat dus om een administratieve beoordeling van individuele wapenbezitters, niet om een oordeel over de rechtmatigheid van de partij zelf.
De uitspraak geldt formeel alleen voor de 3 betrokken jagers, maar heeft duidelijke precedentwaarde. Elke autoriteit – van jachtautoriteit tot politie – moet voortaan zelf beoordelen of de AfD als antidemocratische organisatie moet worden gezien en of lidmaatschap of steun daarom tot onbetrouwbaarheid leidt. Volgens regionale berichtgeving zouden meer dan 100 AfD‑leden in Saksen‑Anhalt risico lopen hun wapens te verliezen, en het is waarschijnlijk dat de kwestie uiteindelijk door het Grondwettelijk Hof zal worden beoordeeld.
Kan zoiets ook in België of Nederland met leden of sympathisanten van bepaalde politieke partijen?
In België en Nederland geldt — net zoals in Duitsland — dat wapenbezit (zoals in de Verenigde Staten) geen recht is, maar een vergunning. De overheid mag die vergunning intrekken wanneer iemand niet langer betrouwbaar wordt geacht.
Betrouwbaarheid wordt in België beoordeeld via de federale wapenwet (2006). Daarin staat dat een wapenvergunning kan worden geweigerd of ingetrokken bij:
veroordelingen,
aanwijzingen van extremisme,
gevaar voor openbare orde,
lidmaatschap van organisaties die geweld of antidemocratische activiteiten ondersteunen.
In Nederland gebeurt dit via:
de Wet wapens en munitie (WWM)
de Circulaire Wapens en Munitie (CWM)
de beoordeling door de Korpschef / Politie
toetsing door de rechter bij beroep
De politie beoordeelt betrouwbaarheid op basis van:
strafbare feiten
extremisme
gevaar voor openbare orde
lidmaatschap van organisaties die geweld of antidemocratische activiteiten ondersteunen
Belangrijk: In België en Nederland mag politieke overtuiging dus op zich nooit een reden zijn om een wapenvergunning in te trekken. Dat zou strijdig zijn met vrijheid van meningsuiting, vrijheid van vereniging en de democratische rechtsstaat. En gelukkig maar!
Met weidelijke groet,
Kristof Vandewoestijne
Opmerkingen